Gaat de fiscale strafbeschikking de medepleegboete vervangen?
Formeel belastingrecht - Redactie FiscaalTotaal - [07-10-2011]
De fiscale strafbeschikking geeft het bestuur van de Belastingdienst, en sinds 1 juli 2011 ook de contactambtenaar, de mogelijkheid om een fiscale zaak buiten de rechter om te vervolgen en strafrechtelijk te beboeten. Ten opzichte van de medepleegboete is de strafbeschikking breder toepasbaar.
De bevoegheid tot het eenzijdig opleggen van een fiscale strafbeschikking is geregeld in artikel 76 AWR. Een strafbeschikking kan worden uitgevaardigd voor alle overtredingen en misdrijven waarop een maximum gevangenisstraf staat van 6 jaar (artikel 257a Sv). Dit betekent dat alle fiscale delicten hieronder vallen aangezien de maximale gevangenisstraf voor fiscale delicten op grond van artikel 69 AWR ook 6 jaar bedraagt. Als de op te leggen boete hoger is dan 2.000 euro moet de verdachte worden gehoord voordat een boete wordt opgelegd. Een verdachte die het niet eens is met de beschikking (die via de bekende blauwe envelop binnenkomt) moet binnen twee weken verzet aantekenen waarna de zaak eventueel alsnog voor de rechter komt. De strafrechter gaat de strafzaak dan inhoudelijk beoordelen. De strafrechter beoordeelt dus niet de strafbeschikking en de wijze waarop die tot stand is gekomen. Zie 16.7 Formeel Belastingrecht Almanak 2011.
Wanneer de verdachte om welke reden dan ook afziet van verzet accepteert hij de schuldvaststelling. De acceptatie wordt opgenomen in de justitiële documentatie, wat betekent dat de bestrafte vanaf dat moment een strafblad heeft. Dit is nadelig wanneer de bestrafte een Verklaring Omtrent het Gedrag nodig heeft en nadelig in het kader van de Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (BIBOB). In sommige gevallen kan het acceptateren van de strafbeschikking echter wel opportuun zijn. Er volgt namelijk geen openbare rechtzitting (met reputatieschade als risico) en de bestrafte riskeert geen gevangenisstraf.
De fiscale strafbeschikking kan ook worden opgelegd voor medeplichtigheid aan een fiscaal delict. Aan adviseurs kan dus niet alleen een strafbeschikking worden opgelegd voor het medeplegen maar ook voor meer passief meewerken aan het plegen van het delict, bijvoorbeeld de mogelijkheid hiertoe bieden. Zoals wij in het redactionele bericht Het beboeten van adviseurs als medepleger neemt (helaas?) nog geen hoge vlucht al aangaven is de bestuurlijke vierdetrancheboete beperkt tot gevallen waarin de adviseur als medepleger kan worden aangemerkt. De fiscale strafbeschikking biedt de Belastingdienst dus veel betere mogelijkheden om ook de adviseur te beboeten.
